ΥΗΥΗΥΗΥΗΥΗΥΗΥΗΥΗΥΗΥΗΥΗΥΗΥΗΓ

β’. Η δευτέρα ἱσταμένου ή η δευτέρα εσιόντος.

Ἡ δεύτερη ἡμέρα τοῦ κάθε μηνὸς είναι αφιερωμένη στην οικιακή λατρεία του Αγαθού δαίμονος κατά τα πάτρια.
Λατρεία ἀποδίδεται εις άπαντες χθόνιους θεούς ι καὶ τοὺς Επώνυμους ήρωες.

― ἀγαθοῦ δαίμονος πόμα·
τὸ μετὰ τὸ δεῖπνον ἄκρατον πινόμενον παρὰ Ἀθηναίοις·
καὶ τὴν β΄ ἡμέραν οὕτως ἐκάλουν.
ΗΣΥΧΙΟΣ

― ἀγαθοῦ δαίμονος·
καὶ ἡμέραν δὲ τὴν δευτέραν τοῦ μηνὸς οὕτως ἐκάλουν. ΣΟΥΪΔΑΣ

Ὁ Ε. Rodhe (1845-1898) στὸ ἕργο του Ψυχὴ (1890-1894) ἀντιλαμβάνεται τὸν ἀγαθὸ δαίμονα ὡς μία χθόνια θεότητα, αὐτὸ ἐνισχύεται καὶ πηγάζει ἀπὸ τὴν ἀναφορὰ τοῦ Πλουτάρχου:
― Καὶ γὰρ Ἕλληνες ἐν τῇ νουμηνίᾳ τοὺς θεοὺς σεβόμενοι τὴν δευτέραν ἥρωσι καὶ δαίμοσιν ἀποδεδώκασι, καὶ τῶν κρατήρων ὁ δεύτερος ἥρωσιν ἔπικίρναται καὶ ἡρωΐσι.
(ΠΛΟΥΤΑΡΧΟΣ ΗΘΙΚΑ 272Α).

Οι Δ ι ό ς-κ ο ύ ρ ο ι (Διόσκουροι) που παριστάνονται ως όφεις, στην αρχαϊκή περίοδο, είναι δαίμονες και προστάτες του οίκου και της οικίας, το σύμβολό τους είναι τα δόκανα που συμβολίζουν την ξυλοδεσιά του βασιλικού οίκου και της οικίας, επειδή σε μια οικία κάποτε δεν υπήρχε μόνο ένας όφις (το ένα χαρακτηρίζεται ως Ζευς κτήσιος), αλλά περισσότεροι, οι επιπλέον όφεις (συνήθειο των αρχαϊκών προγόνων), είναι οι κ ο ύ ρ ο ι του Δ ι ό ς. Υπό την μορφή του όφεως υπάρχουν και άλλοι οικιακοί δαίμονες που αρχαϊκά και κλασικά ταυτίζονται με τον θεό Δία, όπως ο Σ ω τ ή ρ, ο Μ ε ι λ ί χ ι ο ς, και ο Α γ α θ ό ς Δ α ί μ ω ν.

Ὁ Ἀθήναιος συνδέει τὸν ἀγαθὸ δαίμων μὲ τὸν θεὸ Διόνυσο:
― καὶ διὰ τοῦθ’οἱ Ἕλληνες τῷ μὲν παρὰ δεῖπνον ἀκράτῳ προσδιδομένῳ τὸν ἀγαθὸν ἐπιφωνοῦσι δαίμονα, τιμῶντες τὸν εὑρόντα δαίμονα· ἦν δ’οὗτος ὁ Διόνυσος.
ΑΘΗΝΑΙΟΣ 15.675Β

Ἡ μαρτυρία τοῦ Ἀθηναίου εἶναι πολὺ σημαντικὴ ὡς πρὸς τὸν καθορισμὸ τῆς θεότητος τοῦ Ἀγαθοῦ Δαίμονος διότι βλέπουμε ὅτι τὴν δευτέρα ἱσταμένου τοῦ μηνὸς Ἀνθεστηριῶνος, καταγράφεται μία θυσία στὸ θυσιολόγιο τοῦ Δήμου Ἐρχιᾶς στὸν Διόνυσο.
Ὁ σχολιαστὴς τοῦ Ἀριστοφάνους στὸ ἕργο Νεφέλαι, καθορίζει τὴν δευτέρα ἱσταμένου τοῦ κάθε μηνὸς, ὡς ἡμέρα ποὺ τιμᾶται καὶ ὁ Ποσειδών:
― καὶ γὰρ ἐν τῇ πρώτῃ ἡμέρᾳ τεταγμένον ἦν τὸν Δία τιμᾶν, ἐν δὲ τῇ δευτέρᾳ τὸν Ποσειδῶνα, καὶ τοὺς ἄλλους θεοὺς καθεξῆς.
ΑΡΙΣΤΟΦΑΝΗΣ ΝΕΦΕΛΑΙ 616

Αὐτὸ τὸ σχόλιο, εἶναι λανθασμένο, διότι ἡ ἱερὴ ἡμέρα τοῦ Ποσειδῶνος εἶναι ἡ ὀγδόη ἱσταμένου τοῦ κάθε μηνὸς. Ἡ ἀναφορὰ αὐτὴ τοῦ σχολιαστὴ ἀφορᾶ τὴ Νουμηνία καὶ ἡ δήλωση του :
― καὶ τοὺς ἄλλους θεοὺς καθεξῆς
δηλώνει ὄτι γίνεται μία προσπάθεια νὰ παρουσιάσει ἕνα σύστημα ἡμερολογίου ποὺ δὲν ὑπάρχει στὸ ιερό Αθηναϊκόν Έτος.
Σὲ γενικὲς γραμμὲς ὁ ἀγαθὸς δαίμων είναι η ἀρχέγονη ελληνικὴ προγονική θεότητα του οίκου, ἡ ὁποία ἀντιπροσωπεύει τὸ πνεῦμα τῆς γονιμότητας καὶ τῆς εὐφορίας.
Κατὰ τὴν κλασικὴ ἐποχὴ ἀπέκτησε ὑπόσταση καὶ λατρεύεται ὡς φύλακας τῆς οἰκογενειακῆς εὐδαιμονίας καὶ τῆς πόλης, προστάτης τῶν ἀμπελιῶν καὶ τῶν καλλιεργειών, συνήθως μαζὶ μὲ τὴν Ἀγαθὴ Τύχη.

Ταυτίζεται ἄλλοτε μὲ τὸν Δία καὶ ἄλλοτε μὲ τὸν Διόνυσο. Σύμβολά του είναι ο δράκων (όφις) ἢ ὁ φαλλός, καὶ στὴ λατρεία του είναι ἀφιερωμένη ἡ ημέρα ποὺ δοκιμάζεται τὸ νέο κρασί.

Κατὰ τοὺς ἑλληνιστικοὺς χρόνους, συνδέθηκε μὲ τὴ λατρεία τοῦ αἰγυπτιακοῦ θεοῦ Χνοὺμ (τὸν ὁποῖο οἱ Ἕλληνες ὀνόμαζαν Χνούβι, σύμφωνα μὲ τὸν Στράβωνα)