Εβδόμη ισταμένου Ανθεστηριώνος

ΥΗΥΗΥΗΥΗΥΗΥΗΥΗΥΗΥΗΥΗΥΗΥΗΥΗΓ

Εβδόμη ισταμένου Ανθεστηριώνος

Απόλλωνος
ιερόν
ήμαρ

Επιφάνεια

Επιδημία

Απόλλωνος

Δελφοί

Επιδημία

Απόλλωνος

στο μαντείο

των Δελφών

Αίγλη

θυόμενα

Οσίων

Δελφοί

δείπνα

Τράπεζες

εβδομαϊστών

θυόμενα

Αθήνα

Έναρξη

περιόδου

Κόρου

Δελφοί

Τέλος

Μεγάλης

Επομβρίας

Δευκαλίωνος

και Πύρρας

θυόμενα

Η εβδόμη ισταμένου, ιερόν ήμαρ.

Η σημερινή ημέρα είναι ιερή για τα συμβολικά γενέθλια του θεού Απόλλωνος και είναι οικιακή μηνιαία αττική εορτή.
― ἔξω τῶν ἑορτῶν ἱεραί τινες τοῦ μηνὸς ἡμέραι νομίζονται Ἀθήνησι θεοῖς τισίν, οἶον νουμηνία καὶ ἑβδόμη Ἀπόλλωνι……εκάστου γαρ μηνός η νουμηνία και η εβδόμη αφιέρωτο τω Απολλώνι.
ΑΡΙΣΤΟΦΑΝΟΥΣ ΠΛΟΥΤΟΣ ΣΧΟΛΙΑ 1126-27


Τα συμβολικά γενέθλια του θεού εορτάζονται κάθε μήνα και οι εορτασμοί είναι πολυάριθμοι σε όλες τις ελληνικές πόλεις .


Οι Αθηναίες φουρνίζουν αρτίδια πόπανα στο σχήμα της ημισελήνου, τις σελήνες, για κάθε έκτη στη σειρά πλάθουν και μιά εβδόμη που την ονομάζουν :


― βοῦς ἕβδομος,κατὰ μίμησιν πρωτοφύους σελήνης.
(ΕΥΣΤΑΘΙΟΣ ΣΧΟΛΙΑ ΙΛΙΑΔΟΣ Σ 575.1165.4


― Ἕβδομος Βοῦς
ΗΣΥΧΙΟΣ


― δὲ καὶ ταῖς ἑβδομάσι προστάξας οἶνον ἕψειν τοῖς ἔνδον, ἐξελθὼν ἀγοράσαι μυρρίνας, λιβανωτόν, πόπανα καὶ εἰσελθὼν εἴσω στεφανῶν
ΘΕΟΦΡΑΣΤΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΕΣ 16.10

΄Εβδομαϊσταί (IG II³ (4) (1) 639, l. 1)
-330 /- 325
ο εβδομαίος Απόλλων
Τεκμηριωμένη λατρεία του Απόλλωνος. Το όνομα των λατρευτικών ομάδων προέρχεται από τον εορτασμό των γενεθλίων του Απόλλωνος την έβδομη ημέρα του μηνός. Η προέλευση της επιγραφής της τεκμηρίωσης της λατρείας θεωρείται ότι προέρχεται από τον αρχαίο δήμο του Ικαρίου, Αθήνα (Βουτυράς 1982), τώρα βρίσκεται στο Detroit Institute of Arts, Συλλογή Ελληνικών και Ρωμαϊκών Αρχαιοτήτων, Αρ. Νο 25.14.
Ο Βουτυράς (1982) έχει υποστηρίξει ότι πρόκειται για ένα ετήσιο εκλεγμένο συμβούλιο θρησκευτικών αξιωματούχων από το Ικάριον της Αττικής που θυσιάζουν στον Απόλλωνα την έβδομη ημέρα κάθε μηνός. Ωστόσο, το όνομα της ομάδας δείχνει μια ιδιαίτερα διάχυτη πρακτική στην ονομασία μιας ιδιωτικής ένωσης, αλλά και πάλι δεν έχουμε περαιτέρω στοιχεία για μια δομημένη ομάδα.

Επιφάνεια Απόλλωνος «Αίγλη» στους Δελφούς

Σήµερα το μαντείο των Δελφών ανοίγει τις πύλες του για τους χρησμούς που δίδονται από τον Απόλλωνα για τους λατρευτές – προσκυνητές που σε μερικές ημέρες θα αρχίσουν να καταφθάνουν στο μαντείο.
Η σημερινή ημέρα συνδέεται µε την Επιφάνεια του Απόλλωνος και την επιστροφή του (Επιδημία) στο Μαντείο των Δελφών, καθώς και την έξοδο από την Λάρνακα του Δευκαλίωνος και της
Πύρρας µετά την καταστροφική Επομβρία.

Σύμφωνα µε τον Πλούταρχο και το Έτος των Δελφών την 7η Βυσίου (Ανθεστηριώνος στην Αθήνα), οι ιερείς του Μαντείου που καλούνται «Όσιοι» και κατάγονται από το γένος του Δευκαλίωνος πραγματοποιούν την ιερή τελετή που είναι και η πρώτη ιεροπραξία του Δευκαλίωνα και της Πύρρας κατά την έξοδο τους από τηνν λάρνακα-πλοιάριο µετά την
καταστροφική Ἐπομβρία. Οι ιερείς περιρραίνουν τους εαυτούς τους µε καθάριο όμβριο ύδωρ, όπως ακριβώς έπραξε ο Δευκαλίων και η Πύρρα όταν βγήκαν από την λάρνακά τους.

Στην συνέχεια κατευθύνονται στον ναό και τον βωμό του Απόλλωνος και πραγματοποιούν τα καθιερωμένα θυόμενα της Επιφάνειας του θεού, κατόπιν ανοίγουν τις πύλες του μαντείου για τους χρησμούς προς τους λατρευτές – προσκυνητές.

Έτσι, στην Αθήνα, η Επομβρία έληξε την πρώτη μέρα του Ανθεστηριώνος (νουμηνία), στους Δελφούς έληξε την έβδομη ημέρα του πρώτου τοπικού µήνα της άνοιξης, του Βυσίου.

Αυτές οι ημερομηνίες είναι ισοδύναμες. Στο σεληνιακό Έτος
μπορεί, η νέα σελήνη ἡ η Διχόμηνος (το μέσον), να επιλεγούν ως το πρώτο σηµείο πάνω στο οποίο όλοι οι παρατηρητές του ημερολογίου μπορούν να συμφωνήσουν.

Η σελήνη του Βυσίου ή του Ανθεστήριώνα, ανακοινώνει το τέλος των χειμερινών βροχών και την έναρξη τής φωτεινότητας του ουρανού, δηλαδή της Επιφάνειας του Απόλλωνος, που καποτε στα αρχέγονα χρόνια σηματοδότησε το τέλος της Μεγάλης καταστροφικής Επομβρίας του Δευκαλίωνος και της Πύρρας.

Στους Δελφούς το τελετουργικό που οι ιερείς «Ὁσιοι» θα τελέσουν σήµερα ονομάζεται «Αίγλη», δηλαδή η «Ουράνια Λάμψη» που θα πραγματοποιείται απὀ σήµερα και για τους επόμενους εννέα µήνες με την παρουσία του θεού Απόλλωνος στους Δελφούς.

Περί Οσίων του μαντείου των Δελφών – Ίων Ευριπίδου στ. 94-101
Περί της περίρρανσης του Δευκαλίωνος και της Πύρρας – Οβ. Μετ. 1.371
Περί της Επιφανείας του Απόλλωνος την 7η Βυσίου, τους απόγονους ιερείς Όσιους του Δευκαλίωνος – Πλούτ. Ηθ. 9.232
Περί των Οσίων ιερέων απογόνων του Δευκαλίωνα – Καλλισθένης FGrH124F49
Περί της Επιφάνειας, της τελετής Αίγλης του Απόλλωνος – Αναξανδρίδας 404 θρ. F3

Στην ιερή νήσο Δήλο

Στη ιερή νήσο Δήλο ο τοπικός μήνας αυτή την εποχή ονομάζεται Ιερός και είναι αφιερωμένος στον Απόλλωνα και την τοπική Επιφάνειά του με τις εορτές (τα ) Απολλώνια, (η γέννησή του εορτάζεται τον μήνα Θαργηλιώνα,στα Δήλια, στην αρχή του θέρους).

Στα τοπικά Απολλώνια των Δηλίων την σημερινή ημέρα (την 7η στην ανατολή του ηλίου) τελείται θυσία βοός, όλοι οι βωμοί των θεών κοσμούνται και αρχίζουν οι χοροί παίδων και γυναικών κρατώντας λαμπάδες (δάδες τυλιγμένες με ταινίες εμποτισμένες με λίπος πολτού ελιάς).

Γίνονται ανακηρύξεις επαίνων σε όσους ευεργέτησαν το ιερό και την πόλη.

Την 13η ως την 15η του Ιερού (Ανθεστηριών στην Αθήνα), οι ιεροποιοί του θεού, στην πανσέληνο, ολοκληρώνουν τις τελετές της Επιφάνειας του θεού με πομπή, κανηφορία, την μεγάλη θυσία των Απολλωνίων και τους γυμνικούς αγώνες.

Στη Βοιωτία, συγκεκριμένα στο τοπικό Βοιωτικό Έτος, η δοκιμή της γεύσης του νέου οίνου γίνεται προς τιμήν του Αγάθου Δαίμονος, την 6η ισταμένου του μηνός Προστατηρίου. Ο Πλούταρχος ταυτίζει την δοκιμή του νέου οίνου με την εορτή στα Ανθεστήρια.

Κατά το συνηθισμένο τοπικό έθιμο, ο Αγάθος Δαίμων επικαλείται στη δοκιμή γεύσης του νέου οίνου και τελείται σπονδή του νέου οίνου (κεκραμένου ή μη) μετά τα γεύματα στην οικία, αν και οι Βοιωτοί έπιναν το νέο οίνο ανέρωτο.

Στην Αθήνα ο οίνος για τους αγώνες της δεύτερης ημέρας (Χόες) διανέμεται ανέρωτος μέσα στους χόες. Ο καθένας έπινε όσο μπορούσε και μετά έφερνε το υπόλοιπο στο ιερό στις Λίμνες. Εκεί, στο τέλος της ημέρας, ένας νεαρός τράγος οδηγείται στο βωμό και πάνω του χύνεται ο νέος κεκραμένος πλέον οίνος.

Οι γυναίκες δεν λαμβάνουν μέρος στον αγώνα πόσης του νέου οίνου αλλά οργανώνουν και φέρνουν τις προσφορές στο ιερό των Λιμνών και καμμιά φορά δοκίμαζαν στα γρήγορα και στα κρυφά τον νέο οίνο.