ΥΗΥΗΥΗΥΗΥΗΥΗΥΗΥΗΥΗΥΗΥΗΥΗΥΗΓ

Α’ ΔΕΚΑΣ	Β’ ΔΕΚΑΣ	Γ’ ΔΕΚΑΣ

Ἡ εἰκοστή ἑβδόμη, ἡ τετάρτη φθίνοντος, ἡ εἰκὰς ἑβδόμη, ἡ τετρὰς μετ΄εἰκάδα.

Τη σημερινή ημέρα, ἐπὶ Ἐπικλέους ἄρχοντος (-131), πραγματοποιείται συνέλευση της Βουλής των Αθηναίων κληρούχων στη Σαλαμίνα:

IG II² 1227― ἐπὶ Ἐπικλέους ἄρχοντος ἐν ἄστει, ἐν Σαλαμῖνι δὲ Ἀνδρονίκου· Μεταγειτνιῶνος τετράδι μετ’ εἰκάδας Θεογένης Καλλιμάχου Λευκονοεὺς εἶπεν·

Οι Αθηναίοι Κληρούχοι χρησιμοποιούν το ιερό σεληνιακό ημερολόγιο της Σαλαμίνος, έτσι η σημερινή ημέρα καθιερώνεται ως ημέρα συνελεύσεως της Βουλής.

Περιμένοντας τον θάνατο για την υπεράσπιση της Πατρίδος παίζοντας επίσκυρον

Όλοι οι επαγγελματικοί στρατοί σχηματίζουν, σε κάποιο βαθμό, κλειστές κοινότητες με τα δικά τους ήθη και πρότυπα συμπεριφοράς. Αυτό δεν συνέβαινε με τον Σπαρτιατικό στρατό. Ωστόσο, στον αρχαίο ελληνικό κόσμο, η Σπάρτη, με τη στενή σχέση της μεταξύ της κοινωνικής οργάνωσης και της στρατιωτικής δύναμης, ήταν η εξαίρεση από αυτή την άποψη. Η Σπάρτη είναι μια εντελώς στρατιωτικοποιημένη κοινωνία και ο μετασχηματισμός των νέων ξεκινά πριν από την εφηβεία, όταν ένας Σπαρτιάτης Έφηβος βυθιζόταν πλήρως σε ένα πειθαρχημένο περιβάλλον στο οποίο επιτρεπόταν να διεισδύσει μόνο η ηθική των προ-πολιτειακών πολεμιστών. Κανένα άλλο ελληνικό κράτος δεν φαίνεται να έχει θέσει τους Έφηβους νέους του σε ένα τέτοιο αυστηρό καθεστώς όπως η «Σπαρτιατική Αγωγή» , και σε γενικές γραμμές, υπήρξε μια προκατάληψη, που γεννήθηκε από το ήθος της πολιτοφυλακής του πολίτη-αγρότη, κατά της εκπαίδευσης στον πόλεμο. Αν και ο πόλεμος δεν ήταν (και εξακολουθεί να είναι) μια φυσιολογική ανθρώπινη κατάσταση, το σπαρτιάτικο επιθετικό και πολεμικό πνεύμα ήταν μια ζωτική αλλά άυλη ιδιότητα, οι ρίζες της οποίας έγκειται στον ανδρικό δεσμό, ο οποίος καλλιεργήθηκε και διατηρήθηκε μέσω μιας καθορισμένης ομαδικής ταυτότητας. Αυτή ήταν η περίπλοκη χημεία που επέτρεπε τον Σπαρτιάτη να αντιμετωπίζει αδιάλλακτα τον θάνατο, μάχη με τη μάχη.

Αλλά η προσωπική γενναιότητα ενός μεμονωμένου ατόμου δεν καθορίζει το ζήτημα της πραγματικής ημέρας της μάχης, αλλά τη γενναιότητα της μονάδας στο σύνολό της, και η τελευταία στηρίζεται στην καλή γνώμη και την εμπιστοσύνη που κάθε άτομο τοποθετείται στη μονάδα του και είναι μέλος. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο οι Σπαρτιάτες αναγνώριζαν πλήρως τη ζωτική σημασία της τακτικής άσκησης για τη διατήρηση της αριστείας της μονάδας, και ακόμη και σε ενεργή υπηρεσία οι οπλίτες αναμενόταν να διατηρούν το μυαλό και το σώμα τους – ειδικά τα πόδια, τα χέρια και το λαιμό με κατάλληλα μέσα γυμναστικής και παιχνιδιών ( Ξενοφών, Λακεδαιμονίων πολιτεία 5,9, 12,5). Όταν ένας Πέρσης ανιχνευτής πλησίασε την ελληνική θέση στις Θερμοπύλες· εκείνη την ημέρα οι Σπαρτιάτες έτυχε να στρατοπεδεύσουν στη θέση έξω από το ανακατασκευασμένο φωκικό τείχος. Μερικοί από τους στρατιώτες γδύθηκαν και λαδώθηκαν για την άσκηση, ενώ άλλοι χτένιζαν τα εξαιρετικά μακριά μαλλιά τους, ένα σημάδι ότι ετοιμάζονταν να διακινδυνεύσουν τη ζωή τους• κανείς τους δεν έδωσε σημασία σε αυτόν, αν και τον έβλεπαν δεν του έδωσαν την παραμικρή προσοχή.Ο ανιχνευτής έμεινε εντελώς έκπληκτος, αλλά για τους οπλίτες Έφηβους και Άνδρες αυτός ήταν απλώς ο Σπαρτιατικός τρόπος της πραγματικότητος της ζωής τους . Οι σωματικές ασκήσεις που διακρίνονται για τα οφέλη τους, σε αντίθεση με εκείνες που είναι βίαιες ή εξειδικευμένες, είναι δημοφιλείς στους στρατιώτες στην εκστρατεία, οπότε μερικοί από τους Σπαρτιάτες ξεκίνησαν να παίζουν μπάλα . ( Ξενοφών, Λακεδαιμονίων πολιτεία 5,9, 12,5).Το συγκεκριμένο παιχνίδι μπάλας, γνωστό ως «Επίσκυρος» ή κοινή μπάλα, παίζόταν μεταξύ ισάριθμων αντίπαλων ομάδων. Μια κεντρική γραμμή χαραζόταν στο έδαφος μεταξύ των δύο ομάδων και μια γραμμή τέρματος πίσω από κάθε μία ομάδα . Η μπάλα τοποθετείται στη μεσαία γραμμή και η ομάδα που την παίρνει πρώτη την ρίχνει πάνω από την αντίπαλη ομάδα, της οποίας το καθήκον ήταν να πιάσει την μπάλα ενώ ήταν σε κίνηση και να την πετάξει προς τα πίσω. Το παιχνίδι συνεχίζεται μέχρι που η μία ομάδα έσπρωχνε την άλλη πάνω από τη γραμμή τερμάτων της. Η ίδια η μπάλα είναι μικρή και σκληρή, καλυμμένη με δέρμα και γεμισμένη με τρίχες αλόγων.

ΠΕΡΙ ΤΩΝ ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΩΝ ΤΩΝ ΜΑΧΩΝ ΤΟΥ ΑΡΤΕΜΙΣΙΟΥ ΚΑΙ ΤΩΝ ΘΕΡΜΟΠΥΛΩΝ

Έχει καταγραφεί από τον Αίλιο, ότι κάποια από τις μάχες στο Αρτεμίσιο δώθηκε την 6^η του Θαργηλιώνος, η οποία κατά το έτος  -480 συνέπεφτε με την 22^η Μαϊου, την περίοδο δηλαδή που η διέλευση του Ελλησπόντου από τον Ξέρξη και τον στρατό του βρισκόταν σε πλήρη εξέλιξη.

Ο Αίλιος χρονολογεί επίσης τις μάχες του Μαραθώνος και των Πλαταιών την ίδια ημέρα, που σημαίνει, ότι η συγγραφή του για την αληθινή ημερομηνία για κάποιο από αυτά τα γεγονότα δεν είναι ακριβής, παρόλο που είναι δυνατό ωστόσο  σε κάποια από αυτές τις περιπτώσεις η ανακρίβεια του να είναι εξηγήσιμη.

Η αληθινή ημερομηνία των συμβάντων στη θάλασσα του Αρτεμισίου, και ως αποτέλεσμα των συμβάντων στις Θερμοπύλες από την ξηρά πρέπει να διερευνηθεί διαφορετικά.

 Καταρχήν, εφόσον και οι δύο μάχες διήρκησαν τρείς ημέρες, η ίδια ημέρα δεν θα μπορούσε να ήταν η ημερομηνία για όλες τις ημέρες.

Η πιο μνημειώδης ημέρα παρόλα αυτά  είναι η τελευταία ημέρα, στην οποία στο πέρασμα των Θερμοπυλών «έπεσε» ηρωϊκά ο Λεωνίδας με τους τριακόσιους σπαρτιάτες του που θυσίασαν τους εαυτούς τους για την πατρίδα.

 Στη συνέχεια, διαφαίνεται, από τον Διόδωρο τον Σικελιώτη, ότι η ήττα των Καρχηδονίων στη Σικελία από τον Γέλωνα, στη μάχη της Χίμαιρας, και η ήττα των Ελλήνων υπό του Λεωνίδα στις Θερμοπύλες από τους Πέρσες, συνέβησαν την ίδια ημέρα.

Ο Ηρόδοτος δεν βεβαιώνει αυτή τη σύμπτωση, αλλά κάνει λόγο για μία παρόμοια σύμπτωση ανάμεσα στην ήττα της Χίμαιρας και της μάχης της Σαλαμίνος:

Από τον Αιλιανό [Ποικίλη Ιστορία 2.25] προβάλλεται ότι κάποια από τις μάχες στο Αρτεμίσιο δώθηκε την 6η του Θαργηλιώνος, όπου, κατά το έτος -480 ταυτίζεται με την 22η Μαϊου, όταν δηλαδή το πέρασμα του Ελλησπόντου από τον Ξέρξη και τον στρατό του βρισκόταν σε εξέλιξη.

Ο Αιλιανός χρονολογεί την μάχη του Μαραθώνος και των Πλαταιών την ίδια ημέρα, και έτσι η μαρτυρία του για την πραγματική ημερομηνία για οποιοδήποτε από αυτά τα γεγονότα δεν είναι αξιόπιστη. Η πραγματική ημερομηνία αυτών των επιχειρήσεων από την θάλασσα στο Αρτεμίσιο, και ως αποτέλεσμα αυτών στις Θερμοπύλες από την ξηρά, πρέπει να διερευνηθεί διαφορετικά.

Πρώτον, εφόσον και οι δύο διήρκεσαν τρείς ημέρες, η ίδια ημέρα δεν θα μπορούσε να είναι η ίδια ημερομηνία για όλες. Η πιο μνημειώδης παρόλα αυτά είναι η τελευταία, στην οποία το πέρασμα των Θερμοπυλών ήταν αναγκαστικό, και ο Λεωνίδας με τους Τριακόσιους του θυσίασαν τους εαυτούς τους.

Δεύτερον, όπως διαφαίνεται από τον Διόδωρο τον Σικελιώτη [11. 24. 23.26.], η ήττα των Καρχηδονίων στη Σικελία από τον Γέλωνα, στην μάχη της Ιμέρας, και η ήττα των Ελλήνων υπό του Λεωνίδα στις Θερμοπύλες από τους Πέρσες, συνέβη την ίδια ημέρα. Ο Ηρόδοτος δεν επιβεβαιώνει αυτή την σύμπτωση, αλλά μιλά για μια παρόμοια σύμπτωση μεταξύ της ήττας στην μάχη της Ιμέρας και της ναυμαχίας στην Σαλαμίνα:

ΗΡΟΔΟΤΟΣ 7.166― πρὸς δὲ καὶ τάδε λέγουσι, ὡς συνέβη τῆς αὐτῆς ἡμέρης ἔν τε τῇ Σικελίῃ Γέλωνα καὶ Θήρωνα νικᾶν Ἀμίλκαν τὸν Καρχηδόνιον καὶ ἐν Σαλαμῖνι τοὺς Ἕλληνας τὸν Πέρσην.

Αυτή η σύμπτωση φαίνεται πάντως ότι κρατούσε καλά, είτε αυτή των Θερμοπυλών και της Ιμέρας ή είτε αυτή της Σαλαμίνος και της Ιμέρας, όπως θα μπορούσε να συναχθεί από τη μαρτυρία του, και εφόσον ο ίδιος μίλησε για την τελευταία μόνον ως αναφορά, και ο Διόδωρος για την πρώτη ως διαπιστευμένη πραγματικότητα, θα πρέπει να δεσμευτούμε με την μαρτυρία του Διόδωρου σε αυτή την περίπτωση, αντί αυτής του Ηροδότου διότι ο Διόδωρος είναι ιθαγενής της Σικελίας και ήξερε την ιστορία του τόπου του καλύτερα από τον Ηρόδοτο σε ένα τέτοιο γεγονός τόσο μνημειώδες στην Σικελική ιστορία, και έτσι είναι καλύτερη πηγή από τον Ηρόδοτο.

Εκτός αυτού, επιβεβαιώνει την αλήθεια της δήλωσης του σε αυτήν την περίπτωση με κάποιες άλλες περιστάσεις, αφού είναι ο μόνος που διευκρινίζει, ότι τα νέα της Ιμέρας ήταν γνωστά στην Σαλαμίνα πριν από την ναυμαχία, και ο Γέλων ετοιμαζόταν να πάει προς βοήθεια των Ελλήνων μετά την μάχη της Ιμέρας και το ανέβαλε επειδή ήρθαν τα νέα της νίκης των Ελλήνων από την Σαλαμίνα.Υπήρχε χρόνος μεταξύ της πρώτης, της μάχης της Ιμέρας (το ίδιο με τις Θερμοπύλες) και της Σαλαμίνος αφενός, με την δεύτερη, μεταξύ της Σαλαμίνος (30η Σεπτ.) και του τελευταίου, της Δύσεως των Πλειάδων (10η Νοεμβ.) αφετέρου.Σύμφωνα με τον Ηρόδοτο, [7. 165-167] η εκστρατεία των Καρχηδονίων κατά της Σικελίας ήταν σύγχρονη με αυτή του Ξέρξη κατά της Ελλάδος. Αυτό που σχετίζει [157-162], καθώς διέρχεται μεταξύ των ντόπιων της πατρίδος και του Γέλωνος, προηγήθηκε του περάσματος του Ελλησπόντου (Μάιος 18 – 24),πρβ 163.

Ο Κάδμος στάλθηκε στους Δελφούς μόνον όταν το πέρασμα έγινε γνωστό στη Σικελία, αρκετός χρόνος ακόμη (164) για να επιστρέψει στην πατρίδα το ίδιο έτος μετά την Σαλαμίνα. Η κακοκαιρία την οποία ο Διόδωρος περιγράφει [11.20] και συνάντησαν οι Καρχηδόνιοι στο πέρασμα τους κατά την Σικελία πιθανώς είναι η ίδια την οποία συνάντησε ο Ξέρξης έξω από το Αρτεμίσιο.Ο Διόδωρος αναφέρει επίσης ένα διάστημα τριών ημερών μετά από αυτή, κατά το οποίο ο Αμίλκας στρατολογούσε τους στρατιώτες του. Ο Αριστοτέλης, Ποιητικά 23. σελ. 178. 28, παραπέμπει σε αυτές τις δύο μάχες, της Σαλαμίνος στην Ελλάδα, και της Ιμέρας της Σικελίας, καθώς συμπίπτουν με το σημείο του χρόνου:― Ώσπερ γαρ κατά τους αυτούς χρόνους ή τη΄εν Σαλαμίνι εγένετο ναυμαχία και η εν Σικελία Καρχηδονίων μάχη.

Αμέσως μετά θα πρέπει να διερευνήσουμε το αρχαίο Καρχηδονιακό ημερολόγιο, ελπίζουμε να είμαστε σε θέση να δείξουμε ότι υπήρχε μια μέρα στο ίδιο ημερολογιακό, δυσοίωνη πάνω απ ‘όλες, από τις μεγαλύτερες της δημόσιας ή εθνικής καταστροφής που συνέβησαν σε αυτήν, και εκείνη την ημέρα, την 22η του μηνός- και η πρώτη της 22ης του μηνός, που καθίσταται κακόφημη αμέσως μετά, ήταν η ημέρα της καταστροφής της Ιμέρας, , και η 22η του Καρχηδονιακού μηνός εκείνου του χρόνου είναι η 10η του Ιουλιανού Σεπτεμβρίου εκείνου του χρόνου. Αυτή λοιπόν ήταν και η ημερομηνία της μάχης της Ιμέρας, 20 ημέρες δηλαδή πριν την μάχη της Σαλαμίνος, της 30ης Σεπτεμβρίου, και δύο μήνες πριν την Δύση των Πλειάδων, 10η Νοεμβρίου.

Η ίδια, ήταν ως αποτέλεσμα, η ημερομηνία για την τελευταία, της μάχης των Θερμοπυλών, και της τελευταίας των μαχών στο Αρτεμίσιο. Την δεύτερη ημέρα μετά αυτών των δύο (12η Σεπτ.) ο Ξέρξης άρχισε πάλι την πορεία του.

Η απόσταση από τις Θερμοπύλες στην Αθήνα ήταν 149,6 χιλιόμετρα, δηλαδή 15 ημέρες πορεία. Επομένως, έχοντας ξεκινήσει την 12η, θα έφθανε την 26η, ημέρα στην οποία όπως θα δούμε πραγματικά αφίχθει. Τώρα, η ημερομηνία της τελευταίας των τριών ημερών της μάχης στις Θερμοπύλες όντας την 10η Σεπτεμβρίου δηλαδή την 29η Μεταγειτνιώνος, τότε η πρώτη πρέπει να ήταν η 8η του Σεπτεμβρίου δηλαδή η 27η του Μεταγειτνιώνος σύμφωνα με την Ελληνική Οκταετηρίδα, και όπως ο Ξέρξης περίμενε τεσσερις πλήρεις ημέρες πριν από την πρώτη επίθεση του [7. 210, 211] αν υπολογίζουμε την ημέρα της άφιξης της πρώτης από τις τέσσερις, τότε έφτασε την 4η του Ιουλιανού Σεπτεμβρίου δηλαδή την 23η του Μεταγειτνιώνος. Η απόσταση από τον κόλπο του Θερμαϊκού στις Θερμοπύλες άμεσα είναι 204 χιλιόμετρα, 21 ημέρες πορεία. Αν επομένως έφτασε την 4η του Ιουλιανού Σεπτεμβρίου/ 23η Μεταγειτνιώνος, τότε αναχώρισε από τον κόλπο του Θερμαϊκού την 14η του Αυγούστου/ 2η Μεταγειτνιώνος, επομένως αν ξόδεψε δύο μέρες εκεί, όπως είδαμε ότι έκανε, τότε έφτασε την 11η του Ιουλιανού Αυγούστου δηλαδή την 28η του Εκατομβαιώνος. Η απόσταση από τον Δραβήσκο σε αυτή την περιοχή άμεσα ήταν 477 χιλιόμετρα, 49 ημέρες πορεία, και αν ξεκίνησε από τον Δραβήσκο την 20η του Ιουλιανού Ιουνίου, και δεν σταμάτησε πουθενά στο δρόμο, τότε πρέπει να έφθασε στον κόλπο την 8η του Ιουλιανού Αυγούστου, έτσι αν σταμάτησε για δύο ή τρεις ημέρες στην Άκανθο, τότε έφτασε την 11 Αυγούστου.

ΧΡΟΝΟΔΙΑΓΡΑΜΜΑ ΤΗΣ ΜΑΧΗΣ ΤΩΝ ΘΕΡΜΟΠΥΛΩΝ – ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΚΤΑΕΤΗΡΙΣ
ΕΤΟΣ -480.

ΜΗΝ ΜΕΤΑΓΕΙΤΝΙΩΝ ΑΤΤΙΚΟ ΙΟΥΛΙΑΝΟ ΕΤΟΣ (ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ)

23η ΜΕΤΑΓΕΙΤΝΙΩΝΟΣ ΑΦΙΞΗ ΞΕΡΞΗ ΣΤΙΣ ΘΕΡΜΟΠΥΛΕΣ 1η ΗΜΕΡΑ ΣΤΡΑΤΟΠΕΔΕΥΣΕΩΣ ΠΕΡΣΩΝ ΣΤΙΣ ΘΕΡΜΟΠΥΛΕΣ

24η ΜΕΤΑΓΕΙΤΝΙΩΝΟΣ 2η ΗΜΕΡΑ ΣΤΡΑΤΟΠΕΔΕΥΣΕΩΣ ΠΕΡΣΩΝ ΣΤΙΣ ΘΕΡΜΟΠΥΛΕΣ

25η ΜΕΤΑΓΕΙΤΝΙΩΝΟΣ 3η ΗΜΕΡΑ ΣΤΡΑΤΟΠΕΔΕΥΣΕΩΣ ΠΕΡΣΩΝ ΣΤΙΣ ΘΕΡΜΟΠΥΛΕΣ

26η ΜΕΤΑΓΕΙΤΝΙΩΝΟΣ 4η ΗΜΕΡΑ ΣΤΡΑΤΟΠΕΔΕΥΣΕΩΣ ΠΕΡΣΩΝ ΣΤΙΣ ΘΕΡΜΟΠΥΛΕΣ

27η ΜΕΤΑΓΕΙΤΝΙΩΝΟΣ 1η ΗΜΕΡΑ ΜΑΧΗΣ ΘΕΡΜΟΠΥΛΩΝ

28η ΜΕΤΑΓΕΙΤΝΙΩΝΟΣ 2η ΗΜΕΡΑ ΜΑΧΗΣ ΘΕΡΜΟΠΥΛΩΝ

29η ΜΕΤΑΓΕΙΤΝΙΩΝΟΣ 3η ΗΜΕΡΑ ΜΑΧΗΣ ΘΕΡΜΟΠΥΛΩΝ, ΘΑΝΑΤΟΣ ΛΕΩΝΙΔΑ

1η ΒΟΗΔΡΟΜΙΩΝΟΣ ΕΝΑΡΞΗ ΠΟΡΕΙΑΣ ΞΕΡΞΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΘΗΝΑ