Οι Γυμνοπαιδίες (Γυμνοπαιδίαι). Η λογοτεχνική μαρτυρία Η λογοτεχνική μαρτυρία σχετικά με τις Γυμνοπαιδίαι μπορεί να χωριστεί σε δύο ομάδες. Η πρώτη ομάδα περιέχει μαρτυρίες που αναφέρουν ρητά τη λατρεία και η δεύτερη ομάδα αφορά την χορεία που ονομάζεται γυμνοπαιδική. Είναι πιθανό ότι το όνομα της λατρείας προήλθε από αυτή την χορεία και ότι η παράσταση…
Συντάκτης: Αθηναϊκόν Έτος
Η ΑΦΡΟΔΙΤΗ ΤΩΝ ΝΕΚΡΩΝ – Η ΧΘΟΝΙΑ ΘΕΑ ΑΦΡΟΔΙΤΗ ΜΕΛΑΙΝΙΣ, Η ΑΡΙΑΔΝΗ ΚΑΙ Η ΣΚΟΤΙΑ-ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΑΪΚΗ ΘΡΗΣΚΕΙΑ
Η Αφροδίτη στην ιστορική περίοδο είναι η θεά με πολύ ετερόκλητο περιεχόμενο, ώστε να μην αφήνει αμφιβολία πως προήλθε από την συνένωση στην ίδια μορφή τριών τουλάχιστον παλαιών θεϊκών υπάρξεων. Αυτό υποδηλώνεται από την παρουσία δυο και συχνά περισσοτέρων ναών ή τεμένων της θεάς στην ίδια πόλη. Η πιο γνωστή (όχι και η πιο συνηθισμένη)…
ΟΙ ΕΣΧΑΤΟΛΟΓΙΚΕΣ ΔΟΞΑΣΙΕΣ-ΣΤΟΜΙΑ ΤΟΥ ΑΔΗ ΚΑΙ «ΚΑΤΑΒΑΣΕΙΣ»-Η ΛΑΪΚΗ ΘΡΗΣΚΕΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΤΕΛΟΣ ΤΗΣ ΖΩΗΣ ΚΑΙ ΤΟ ΥΠΕΡΠΕΡΑΝ-ΟΙ ΛΑΪΚΕΣ ΑΝΤΙΛΗΨΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΜΕΤΑΘΑΝΑΤΙΑ ΤΥΧΗ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ-Η ΝΕΚΥΙΑ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΤΟΥ ΟΔΥΣΣΕΑ-Η ΝΕΚΥΙΑ ΤΩΝ ΡΩΜΑΙΩΝ ΤΟΥ ΑΙΝΕΙΑ-Η ΙΔΕΑ ΤΟΥ ΑΔΟΥ ΣΤΟ ΛΥΚΟΦΩΣ ΤΗΣ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΟΣ
Η λαϊκή Θρησκεία για το τέλος της ζωής και για το υπερπέραν Οι λαϊκές αντιλήψεις για τη μεταθανάτια τύχη του ανθρώπου. Η επίγεια ζωή προδιαγράφει ένα μέλλον με αιώνιες τιμωρίες της ψυχής ή με αιώνιες αμοιβές. Τάρταρος και ανθισμένοι λειμώνες ή Ηλύσιο πεδίον. Συγκεκριμένες υπερβολές των λαϊκών δοξασιών χλευάζονται από τον Πλάτωνα. Η επικούρεια διδασκαλία…
ΤΑ ΥΑΚΙΝΘΙΑ ΤΩΝ ΛΑΚΩΝΩΝ-Η ΛΑΤΡΕΙΑ-ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΗ ΜΑΡΤΥΡΙΑ- Η ΠΡΩΪΜΗ ΕΡΕΥΝΑ ΤΩΝ ΥΑΚΙΝΘΙΩΝ-ΤΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΛΑΤΡΕΙΑΣ-ΤΟ ΓΕΥΜΑ ΤΗΣ ΕΟΡΤΗΣ-ΤΟ ΑΙΚΛΟΝ-ΤΑ ΕΠΑΪΚΛΑ-Η ΚΟΠΙΣ-ΟΙ ΣΤΕΦΑΝΟΙ-Ο ΠΑΙΑΝ-Η ΘΥΣΙΑΣΤΙΚΗ ΠΡΑΞΗ-Η ΔΟΜΗ ΤΗΣ ΛΑΤΡΕΙΑΣ-Ο ΗΡΩΑΣ ΚΑΙ Η ΗΡΩΪΔΑ-ΥΑΚΙΝΘΟΣ ΚΑΙ ΠΟΛΥΒΟΙΑ-Ο ΝΕΑΡΟΣ ΥΑΚΙΝΘΟΣ-Ο ΕΝΗΛΙΞ ΥΑΚΙΝΘΟΣ
Κεφάλαιο Α Η λατρεία Εισαγωγή και λογοτεχνική μαρτυρία Εκ πρώτης όψεως, τα στοιχεία σχετικά με τα Υακίνθια μπορεί να φαίνονται άφθονα σε σύγκριση με εκείνα άλλων λατρειών των προγόνων μας . Εκτός από τη λογοτεχνική και επιγραφική μαρτυρία, υπάρχει πλούσιο αρχαιολογικό υλικό από τις ανασκαφές του ιερού των Αμυκλών στο λόφο που σήμερα ονομάζεται «Αγία…
ΕΠΙΣΤΡΟΦΗ ΣΤΑ ΠΑΤΡΙΑ ΤΩΝ ΑΘΗΝΑΙΩΝ – Η ΧΘΟΝΙΑ ΘΕΑ ΑΘΗΝΑ ΚΑΙ Η ΘΕΑ ΠΑΝΔΡΟΣΟΣ – ΟΙ ΜΥΣΤΙΚΕΣ ΤΕΛΕΤΕΣ ΚΑΙ ΤΟ ΠΑΝΔΡΟΣΕΙΟΝ
Η χθόνια Αθηνά, η Πάνδροσος και οι μυστικές τελετές στο Πανδρόσειον πριν την έλευση των ελευσίνιων θεοτήτων Η χθόνια Πολιάς Αθηνά, η μεγάλη παρθενική θεά της βλάστησης, υπάρχουν ισχυροί λόγοι να συνδεθεί με τους Κεκροπίδες. Στους μύθους η λατρεία της είναι στενά δεμένη με την Πάνδροσο, την κόρη του γενάρχή των Κεκροπιδών. Ο γενάρχης Κέκρωψ εμφανίζεται…
Ο ΜΗΝ ΣΚΙΡΟΦΟΡΙΩΝ ή ΣΚΙΡΡΟΦΟΡΙΩΝ ΑΠΟ ΤΗΝ 23η ΜΑΪΟΥ ΕΩΣ ΤΗΝ 21η ΙΟΥΝΙΟΥ
Σε δύο ημέρες θα υποδεχθούμε τον δωδέκατο μήνα των Αθηναίων, τον δεύτερο του θέρους για το κλίμα της Αττικής και τον τελευταίο του Έτους για τους Αθηναίους. Ο Πλάτων αποκαλεί τον δωδέκατο αττικό μήνα, στο έργο του [Περί ΝΟΜΩΝ 828d], ιερό μήνα του Πλούτωνος, λόγω του θέρους των κριθών, Πλούτος είναι ο καρπός του Άδου,…
ΕΙΛΕΙΘΥΙΑΙ ΘΕΟΤΗΤΕΣ – ΑΥΣΤΗΡΕΣ ΧΘΟΝΙΕΣ ΘΕΟΤΗΤΕΣ ΤΟΚΕΤΟΥ – ΟΙ ΒΟΙΩΤΙΚΕΣ ΦΑΡΜΑΚΙΔΕΣ – ΟΙ ΕΡΥΝΙΕΣ Η ΕΥΜΕΝΙΔΕΣ – ΟΙ ΕΠΙΤΕΛΙΔΕΣ – ΟΙ ΜΟΙΡΕΣ – ΑΤΟΜΙΚΕΣ ΘΕΟΤΗΤΕΣ ΤΟΚΕΤΟΥ – Η ΕΙΛΕΙΘΥΙΑ – Η ΑΡΤΕΜΙΣ ΛΟΧΙΑ – Η ΕΚΑΤΗ – ΟΛΥΜΠΙΑΚΕΣ ΘΕΟΤΗΤΕΣ ΤΟΥ ΤΟΚΕΤΟΥ ΕΚΤΟΣ ΤΗΣ ΑΡΤΕΜΙΔΟΣ – Η ΗΡΑ – Η ΑΦΡΟΔΙΤΗ – Ο ΖΕΥΣ ΛΕΧΕΑΤΗΣ – Η ΑΘΗΝΑ ΑΛΙΦΕΙΡΑ – Η ΑΥΓΗ – Η ΠΗΝΕΛΟΠΗ – Η ΚΑΛΛΙΣΤΩ – Η ΙΦΙΝΟΗ –Η ΕΥΚΛΕΙΑ – Η ΑΘΗΝΑ ΜΗΤΗΡ
Αυστηρές θεότητες χθόνιες του τοκετού Η μεγάλη θνησιμότητα των επίτοκων γυναικών (μεγαλύτερη στην αρχαιότητα παρά σήμερα) και οι κίνδυνοι που απειλούσαν τη ζωή των βρεφών είχαν δημιουργήσει στην Ελλάδα την πίστη πως η γέννηση κάθε ανθρώπου, καθώς και η πρώιμη παιδική ηλικία του, ελέγχονταν από δαιμονικές υπάρξεις σκοτεινές και κακόβουλες, των οποίων την ευμένεια έπρεπε…
ΟΙ ΓΕΝΕΘΛΙΕΣ ΝΥΜΦΕΣ ΚΑΙ ΟΙ ΕΠΙΤΟΚΕΣ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΑΪΚΗ ΛΑΤΡΕΙΑ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΙΑ, ΑΝΑΘΗΜΑΤΑ , ΤΙΜΩΜΕΝΟΙ ΘΕΟΙ
Οι Γενέθλιες Νύμφες και οι επίτοκες γυναίκες Από το πλήθος των μυθικών υπάρξεων, των γνωστών ως Νυμφών, ένα μέρος ήταν δημιουργήματα ποιητικής φαντασίας, και χωρίς λατρευτική σημασία. Περισσότερες όμως ήταν οι πολυώνυμες άλλες Νύμφες που δέχονται λατρεία, συνδεμένες πάντα με συγκεκριμένο ιερό χώρο (σπηλιά, άλσος ή πηγή). Επειδή το χώρο αυτό συχνά τον μοιράζονται με…
ΑΡΤΟΙ ΕΠΙ ΤΩ ΛΙΚΝΩ – ΟΙ ΑΡΤΟΙ ΩΣ ΑΦΙΕΡΩΜΑΤΑ ΤΩΝ ΘΕΩΝ – ΤΑ ΛΙΚΝΑ ΩΣ ΑΝΑΘΗΜΑΤΑ – ΟΙ ΑΡΤΟΙ ΩΣ ΑΦΙΕΡΩΜΑΤΑ – Ο ΚΟΛΛΑΒΟΣ – ΤΟ ΠΟΠΑΝΟΝ – ΠΟΠΑΝΑ ΠΟΛΥΟΜΦΑΛΑ – Ο ΠΛΑΚΟΥΣ – Ο ΒΛΩΜΙΑΙΟΣ Η ΒΛΩΜΟΣ – Η ΜΑΖΑ – ΤΑ ΕΙΔΗ ΤΗΣ ΜΑΖΑΣ – Η ΣΗΣΑΜΙΣ – Η ΠΑΓΚΑΡΠΙΑ ΚΑΙ ΤΑ ΙΤΡΙΑ – Η ΤΟΛΥΠΗ – ΤΟ ΠΑΛΑΘΙΟΝ ΚΑΙ Η ΠΑΛΑΘΗ – Η ΓΑΣΤΡΙΣ – Η ΠΥΡΑΜΙΣ Η Ο ΠΥΡΑΜΙΣ – Ο ΝΑΣΤΟΣ – Ο ΕΛΑΦΟΣ – Η ΑΧΑΪΝΗ – Ο ΒΟΥΣ ΚΑΙ Η ΣΕΛΗΝΗ – Ο ΦΘΟΙΣ – Ο ΘΑΡΓΗΛΟΣ
Τα λίκνα ως αναθήματα Οι ανασκαφές στο Ιερό της Δήμητρος και της Κόρης στον Ακροκόρινθο έφεραν στο φως πολυάριθμα μικροσκοπικά πήλινα λίκνα, δηλαδή καλάθια για λίχνισμα, γεμάτα με αρτόζυμα αφιερώματα για τις δύο θεές που πρώτες αποκάλυψαν στον άνθρωπο τα μυστικά της καλλιέργειας των δημητριακών. Τα αφιερωματικά λίκνα ήταν τάματα στο Ιερό από την πρώιμη…
Η ΘΕΑ ΔΗΜΗΤΡΑ ΧΘΟΝΙΑ , Η ΧΘΟΝΙΑ ΛΑΤΡΕΙΑ ΔΗΜΗΤΡΑΣ ΠΟΣΕΙΔΩΝΟΣ, Η ΑΡΧΑΙΑ ΦΥΣΗ ΤΩΝ ΔΥΟ ΘΕΩΝ, Η ΧΘΟΝΙΑ ΔΗΜΗΤΡΑ ΤΗΣ ΕΡΜΙΟΝΗΣ, Η ΕΟΡΤΗ «ΤΑ ΧΘΟΝΙΑ», Η ΔΗΩ, Η ΔΩΣ, Η ΠΟΤΝΙΑ ΣΙΤΩ, Η ΚΑΡΠΟΔΟΤΕΙΡΑ, Η ΜΕΛΑΙΝΑ, Η ΑΡΧΕΓΟΝΗ ΕΛΕΥΘΙΑ-ΕΛΕΥΣΙΑ ΘΕΑ, ΤΟ ΔΩΤΙΟΝ ΚΑΙ ΤΟ ΡΑΡΙΟΝ ΠΕΔΙΟΝ, Η ΧΛΟΗ ΚΑΙ Η ΕΥΧΛΟΟΣ ΘΕΑ, ΤΑ «ΑΡΡΗΤΑ» ΙΕΡΑ, Η ΘΕΛΠΟΥΣΑ ΚΑΙ Η ΔΕΣΠΟΙΝΑ ΤΗΣ ΛΥΚΟΣΟΥΡΑΣ, Η ΘΕΑ ΜΕΓΑΛΑΡΤΟΣ
Στις ανατολικές υπώρειες του Αγοραίου Κολωνού προϋπήρχε ιερό χθόνιας λατρείας, της Γαίας ή της Χθόνιας Δήμητρας. Το ιερό ανήκε στη Χθόνια Δήμητρα και μπορεί να υπήρχε εκεί από τον πρώϊμο -7ο αιώνα ή να ήταν ακόμα παλαιότερο. Η Χθόνια Δήμητρα είναι η θεά του Κάτω Κόσμου, από την οποία οι Αθηναίοι ονομάζουν τους νεκρούς τους…
ΑΘΗΝΑΪΚΟΝ ΕΤΟΣ 